Avrupa'daki makine üreticileri ve OEM'ler kaynaklı parça tedarikinde iki sorunla uğraşıyor: Uzak Asya'daki uzun teslim süreleri ve tedarik riskleri ile Batı ve Orta Avrupa'daki kapasite darlığı ve işçilik maliyeti. Bu yüzden yakın tedarik (nearshoring) arayışında Türkiye ve Doğu Avrupa ülkeleri öne çıkıyor. Bu yazıda kaynaklı parça ve çelik konstrüksiyon tedariki için üç seçeneği karşılaştırıyoruz.
Not: Aşağıdaki değerlendirmeler genel eğilimlerdir. Her projede tedarikçinin kendisi, bulunduğu ülkeden daha belirleyicidir.
Karşılaştırma Tablosu
| Kriter | Türkiye | Doğu Avrupa (PL, CZ, SK, HU, RO) | Uzak Asya |
|---|---|---|---|
| Orta Avrupa'ya nakliye | Karayoluyla birkaç gün ile bir hafta | Karayoluyla birkaç gün | Deniz yoluyla haftalar |
| Gümrük | AB–Türkiye Gümrük Birliği; çoğu sanayi ürününde A.TR ile gümrük vergisi yok, gümrük işlemi var | AB iç pazarı, gümrük işlemi yok | Ürüne göre gümrük vergisi ve işlemler |
| İşçilik maliyeti | Rekabetçi | Orta | Düşük |
| Küçük ve orta parti | Bu işlere açık atölyeler yaygın | Mümkün, kapasiteye bağlı | Genellikle büyük seriler tercih edilir |
| Standart ve belgeler | EN 1090, EN ISO 3834, CE yaygın | EN 1090, EN ISO 3834, CE yaygın | Tedarikçiye göre çok değişken |
| Saat farkı ve iletişim | 1–2 saat; İngilizce yaygın | 0–1 saat; Almanca ve İngilizce yaygın | 6–7 saat; dil ve mesafe riski |
| Denetim ve ziyaret | Kısa uçuşla | Karayolu veya kısa uçuşla | Uzun yolculuk |
Türkiye Ne Zaman Mantıklı?
- İşçiliği yoğun kaynaklı parçalarda: çok sayıda dikiş, fikstür ve kontrol gerektiren makine gövdeleri, şaseler ve konstrüksiyonlar.
- Küçük ve orta partilerde: Asya'nın minimum sipariş ve uzun teslim şartlarının uymadığı işlerde.
- Belge gerektiren işlerde: EN 1090, EN ISO 3834-2, WPS/WPQR, NDT raporları ve izlenebilirlik isteyen projelerde.
- İkinci tedarikçi ihtiyacında: mevcut tedarikçinizin kapasitesi dolduğunda veya tek kaynağa bağımlılığı azaltmak istediğinizde.
Doğu Avrupa Ne Zaman Daha Uygun?
- Teslimatın birkaç gün içinde ve sık aralıklarla yapılması gereken tam zamanında (JIT) tedarikte.
- Gümrük işlemi olmadan AB içinde kalmanın şart olduğu durumlarda.
- Çok sık mühendislik değişikliği ve yerinde koordinasyon gerektiren projelerde.
Uzak Asya Ne Zaman Tercih Edilir?
Tasarımı oturmuş, büyük adetli ve teslim süresi esnek basit parçalarda Uzak Asya maliyet avantajı sağlayabilir. Ancak nakliye süresi, stok maliyeti, kalite denetimi ve revizyonların geç yansıması toplam maliyete eklenmelidir.
Gümrük, Menşe ve CBAM
Türkiye ile AB arasında sanayi ürünlerini kapsayan bir gümrük birliği vardır. Serbest dolaşımdaki sanayi ürünleri A.TR dolaşım belgesiyle genellikle gümrük vergisi ödenmeden AB'ye girer; gümrük beyannamesi ve kontroller ise yine yapılır. Bazı çelik ürünleri için farklı kurallar geçerli olabileceğinden, ürününüzün GTİP (HS) koduna göre durumu gümrük müşavirinizle doğrulayın.
AB'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM), birçok demir ve çelik ürününü kapsar ve ithalatçıya raporlama ve sertifika yükümlülükleri getirir. Ayrıntılar için CBAM ve çelik ihracatı rehberimize bakabilirsiniz.
Türkiye'de Tedarikçi Seçerken Kontrol Edin
- EN 1090 sertifikası ve uygulama sınıfı (EXC2, EXC3).
- EN ISO 3834-2 kaynak kalite sistemi ve kaynak koordinatörü.
- Onaylı WPS/WPQR portföyü ve EN ISO 9606-1 kaynakçı sertifikaları.
- NDT yetkinliği: hangi yöntemlerin kendi personeliyle, hangilerinin partnerle yapıldığı.
- İngilizce teklif, belge ve iletişim; ilk parça onayı ve ölçü raporu süreci.
Daha ayrıntılı bir liste için fason kaynak tedarikçisi seçimi yazımıza bakın.
ArmaWeld: Konya'daki atölyemizden Avusturya, Almanya, Lüksemburg ve Norveç'teki müşterilere kaynaklı parça ve konstrüksiyon sevk ediyoruz. EN 1090 EXC3 ve EN ISO 3834-2 kapsamında çalışıyor, İngilizce teklif ve belge dosyası hazırlıyoruz. Ayrıntılar: Avrupa'ya kaynaklı imalat.
Sık Sorulan Sorular
Türkiye'den AB'ye kaynaklı parça ithalatında gümrük vergisi var mı?
AB–Türkiye Gümrük Birliği kapsamındaki sanayi ürünlerinde, A.TR dolaşım belgesiyle genellikle gümrük vergisi uygulanmaz. Gümrük işlemleri yine yapılır ve bazı çelik ürünleri farklı kurallara tabi olabilir; ürününüzün GTİP koduna göre gümrük müşavirinizle doğrulayın.
Türkiye'den Almanya'ya teslimat ne kadar sürer?
Karayoluyla, yükleme ve gümrük işlemleri dahil, genellikle bir hafta civarında planlanır. Kesin süre parça ölçüsüne, taşıma tipine ve teslim adresine göre teklifte belirtilir.
Türk tedarikçiyle çalışırken kaliteyi nasıl güvenceye alırım?
EN 1090 ve EN ISO 3834-2 sertifikalarını, WPS/WPQR listesini ve NDT yetkinliğini isteyin; ilk parçayı ölçü raporu ve NDT sonuçlarıyla onaylayın. Gerekirse atölye ziyareti veya bağımsız muayene planlayın.
Avrupa'ya Yakın Bir Kaynak Tedarikçisi mi Arıyorsunuz?
Çiziminizi gönderin; İngilizce teklif, teslim şartı ve belge kapsamıyla 48 saat içinde dönelim.
Avrupa'ya Kaynaklı İmalat →